:: دوره 9، شماره 4 - ( 10-1396 ) ::
جلد 9 شماره 4 صفحات 1-16 برگشت به فهرست نسخه ها
مسیریابی امدادرسانی بعد از وقوع زلزله (مطالعه‌ی موردی: بخشی از منطقه‌ی یک شهر تهران(
خانم الناز علی اصل خیابانی*
دانشگاه خواجه نصیرادین طوسی
چکیده:   (76 مشاهده)
مقدمه: زلزله به عنوان یکی از مهم­ترین ناملایمات طبیعی زمین، همواره در زمان کوتاهی، خسارات غیر قابل جبرانی را به پیکرۀ سکونتگاه­های بشری وارد می­کند. در اثر وقوع زلزله، بحران­های مختلفی ایجاد می­شود، یکی از بحران­های بعد از وقوع زلزله بحران زنده­یابی و امدادرسانی به مناطق آسیب­دیده است. در لحظات اولیه بعد از وقوع زلزله به علت کمبود امکانات و نیروهای امدادی بحث مربوط به اختصاص نیروهای امدادی و امکانات به مناطق آسیب­دیده از اهمیت ویژه­ای برخوردار­ است؛ به همین جهت نیاز است تخصیص این نیروها به مناطق حاثه‌دیده صورت گیرد. تحقیقات نشان می‌دهد که زمان یک عامل حیاتی در کاهش میزان تلفات و قربانیان حادثه، پس از زلزله می­باشد، به طوری­که 24 ساعت اولیه پس از وقوع زلزله، فرصتی طلایی برای کمک به حادثه­دیدگان است؛ زیرا که در این ساعات بیشترین احتمال زنده ماندن قربانیان حادثه وجود دارد؛ بنابراین تخصیص بهینۀ گروه­های امداد و نجات به مناطق آسیب­دیده از اهمیت بالایی برخوردارست.
روش: برای انجام این پژوهش و مسیریابی امدادرسانی به منطقۀ آسیب­دیده، ابتدا نزدیکترین پایگاه امداد به منطقۀ حادثه­دیده انتخاب شد و توسط کارشناسان مربوطه 4 مسیر که دارای بالاترین مطلوبیت بودند انتخاب شد، در مرحلۀ بعد بایستی این مسیرها را بر اساس پارامترهای مورد نظر در این تحقیق اولویت­بندی شده و مسیر بهینه شود. بررسی میزان مطلوبیت مسیرها بر اساس پارامترهای عرض، طول، نوع و ترافیک خیابان­ها و هم­چنین کاربری پارسل­ها، تعداد طبقات و نوع اسکلت ساختمان­های موجود در هر خیابان مورد بررسی قرار گرفت. با استفاده از فرایند تحلیل سلسله مراتبی(AHP) و با کمک سیستم اطلاعات مکانی (GIS) و نرم­افزارهای موجود به وزن­دهی هر یک از معیارها و زیرمعیارها پرداخته شد. در نهایت بر اساس ارزش پارامترها و زیرمعیارهایشان، وزن نهایی مسیرها مشخص شد و با توجه به این ارزش­ها، اولویت­بندی مسیرها صورت ­پذیرفت.
یافته­ها: با توجه به نتایج به‌دست آمده پارامتر نوع اسکلت ساختمان (مصالح) با وزن 325/0 مهم­ترین عامل و پارامترهای تعداد طبقات، ترافیک، عرض مسیر، نوع مسیر، طول مسیر و کاربری­های موجود در مسیر با وزن­های 320/0، 175/0، 071/ 0، 045/0، 041/0 و 023/0 از نظر اولویت و ارزش به ترتیب بعد از این پارامتر قرار می‌گیرند.
نتیجه­گیری: با توجه به ارزش­های به‌دست­آمده برای هر یک از پارامترها، این نکته قابل ذکر است که برای جلوگیری از وارد شدن خسارات بیشتر، پس از وقوع لزله، بایستی در ساخت سازه­ها و ساختمان­ها، از مصالح مقاومی چون بتن و فلز اسفاده شود و در ساخت این ساختمان­ها تمامی نکات ایمنی و استانداردهای ساخت رعایت شود.
واژه‌های کلیدی: مسیریابی، سیستم اطلاعات مکانی، AHP، مدیریت بحران، وزن‌دهی
متن کامل [PDF 849 kb]   (39 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي


XML     Print



دوره 9، شماره 4 - ( 10-1396 ) برگشت به فهرست نسخه ها