Journal of Rescue Relief

fa کارایی فضایی شبکه ارتباطی به منظور امدادرسانی بعد از وقوع زلزله نمونه شهرک باغمیشه تبریز The Analysis of Spatial Performance of Communication Network for relief after an Earthquake, case study: Baghmishe Town in Tabriz حمایت روانی در سوانح Psychological support in disasters پژوهشي Research article مقدمه: شبکه‌‌های ارتباطی، خطوط حیاتی کلیدی در جوامع هستند و بهبود کارآمدی آنها به لحاظ دسترسی بعد از زلزله حیاتی است زیرا اثر مهمی ‌بر عملکرد امدادرسانی دارند. شبکه ارتباطی شهری به عنوان عامل مهمی ‌در فعالیت‌‌های امداد و نجات بعد از اتفاقات مخربی همچون یک زلزله می‌باشد. ارزیابی سریعی از اثر زلزله بر کارایی شبکه‌‌های ارتباطی شهری جهت واکنش اضطراری مؤثر بسیار حیاتی است. یک طرح اصولی مدیریت بحران، نیازمند آن است که چنین مطالعاتی قبل از وقوع زلزله انجام شود تا فهم کامل‌تری از وضعیت داشته باشد به ویژه فعالیت‌‌های اضطراری را طرح‌ریزی کند. روش: این مقاله رهیافت تصمیم‌گیری چند معیاره مبتنی بر سیستم اطلاعات جغرافیایی را جهت بررسی کارایی شبکه‌‌های ارتباطی بعد از وقوع زلرله در شهرک باغمیشه شهر تبریز به‌کار می‌گیرد. شهرک باغمیشه جز آسیب‌پذیر‌ترین نقاط شهر از نظر قرارگیری در مجاورت گسل‌‌های فعال شهر است و از سوی دیگر به دلیل جدیدساز بودن این شهرک و ساخت و ساز صورت گرفته، یکی از سئوالات اساسی آن است که میزان کارآیی شبکه معابر به کار رفته در آن در هنگام زلزله چه مقدار است. چارچوب تصمیم گیری چند معیاره، عوامل محیطی و انسان‌ساخت را در بر می‌گیرد که با تلفیق با تحلیل سلسله مراتبی و به‌دست‌آمدن وزن هر یک از معیارها و اعمال این وزن‌‌ها در محیط سیستم اطلاعات جغرافیایی با دقت و صحت بالاتری کارایی شبکه ارتباطی را نشان می‌دهد. این روش‌شناسی چهار گام اصلی دارد یعنی شناسایی عوامل مؤثر، به‌کارگیری این عوامل در تحلیلی سلسله مراتبی، نمایش فضایی آنها و در نهایت تولید نقشه‌ایی برای ارزیابی فضایی کارایی شبکه ارتباطی در شهرک باغمیشه. یافته‌‌ها: نتایج نشان می‌دهد که از کل مساحت شبکه ارتباطی، تنها 40 درصد از کارایی قابل قبول برخوردارند و 60 درصد کارایی قابل قبولی ندارند. نتیجه‌گیری: با توجه به یافته‌‌ها، باید تراکم ساختمانی و جمعیتی در معابر کم عرض را کاهش یابد و همچنین با دقت از افزایش درجه محصوریت و ساختن ساختمان‌‌های مرتفع جلوگیری شود. پیش‌بینی یک مرکز پشتیبانی مدیریت بحران و تغییر کاربری اراضی بایر به فضاهای سبز به ویژه در خط شمال‌غربی به شمال‌شرقی این شهرک و تصویت قوانین سخت گیرانه‌تر جهت ساخت و ساز از دیگر راهکارهایی است که باید جهت افزایش کارایی شبکه ارتباطی در شهرک باغمیشه مد نظر قرار داده شود. Background: Road networks are key lifelines for the community, and improving their efficiency is critical to the availability of road access after earthquakes. The effectiveness of urban transportation systems after earthquakes has a significant impact on disaster relief performance. Urban road network has been recognized as an important factor in rescue and relief activities after a catastrophic event like an earthquake. Rapid impact assessment of urban road network performance after earthquakes is crucial for initiating effective emergency response because roads are important for the rescue activation. A proper disaster management plan requires that such studies be completed ahead of time before a devastating event to have a thorough understanding of the situation and to plan especially for emergency activities. Methods: This paper presents a GIS-ba sed multi-criteria decision analysis approach for evaluating spatial performance of Baghmishe town’s communication networks after earthquake. Although Baghmishe town is a newly constructed area, it has been as the most vulnerable region in Tabriz city due to locate in the vicinity of active faults. Thus, one of key questions that arise is investigation of spatial performance of communication network in the region. The multi-criteria decision fr amework considers environmental and human-built factors which are combined by integration of analytical hierarchy process (AHP) to determine criteria weights, the weights in GIS are applied to have been more accuracy the performance analysis of communication networks. The methodology has four major steps such as: identification of effective factors; using these factors in an analytical hierarchy process and spatial showing them and finally producing a map for spatial assessment of effectiveness communication network in Baghmishe town. This enabled the selection of strengthening solutions that meet the performance requirements for the Baghmishe Town’s road networks. Findings: According to the results, only 40% had high and 60% poor performance respectively of the total area of communication network. Conclusion: The results showed that density of building and population should be reduced at narrow passageways; also, severely avoided increasing enclosed degree and constructing height building.Another approach which must be considered is as follows: to predict a disaster management center and change the barren land into green spaces especially in line west north to east north of Town and approve of sever regulation for construction کارایی شبکه ارتباطی, زلزله, فعالیت‌‌های امداد‌رسانی, مدیریت بحران. performance of communication network, Earthquake, relief activities, Disaster Management 85 70 http://jorar.ir/browse.php?a_code=A-10-1-133&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad ALi Saleki Maleki محمدعلی سالکی ملکی salekimaleki@gmail.com 10031947532846004873 10031947532846004873 Yes mojtaba validbegi مجتبی ولدبیگی 10031947532846004871 10031947532846004871 No Masoumesh Ghasemi معصومه قاسمی 10031947532846004872 10031947532846004872 No